De Digitale Kooi

De Digitale Kooi is een boek geschreven door Arjan Widlak (Kafkabrigade) en Rik Peeters (Brigada Kafka Mexico). Op deze site verschijnen blogs over de consequenties voor burgers van gegevensuitwisseling door de overheid, geautomatiseerde besluiten en andere onbedoelde of ongewenste gevolgen voor burgers van ondoordachte ICT bij de overheid. Eerst even weten wat het probleem is en waar het over gaat: wat is de digitale kooi?

Lezing bij jaarlijkse herdenking basisinformatie

6 apr.

In 1944 werden zes medewerkers van het bevolkingsregister Amsterdam door de Sicherheitsdienst opgepakt en in Vught gefusilleerd. Jaarlijks herdenkt de dienst Basisinformatie deze zes verzetshelden. Dit jaar met een lezing over de De Digitale Kooi.

Lezing bij jaarlijkse herdenking basisinformatie

"Maar ook nu zijn er gevolgen die we niet voorzagen en die niet de bedoeling zijn," zo maakte de directeur van de dienst Basisinformatie een brug tussen de herdenking van de verzetshelden en de reflectie op het eigen werk van de dienst. Op 17 juli 1944 werden zes medewerkers van het toenmalige Bevolkingsregister opgepakt door de Sicherheitsdienst. Ze werden op 4 augustus 1944 gefusilleerd in Kamp Vught. Het Bevolkingsregister werd door de Duitse overweldiger vrijwel direct ingezet voor de opsporing. En al vanaf het begin gebruikten verschillende medewerkers hun 'stempelmacht' om mensen te helpen, te ontsnappen en te ontsnappen aan deportatie. Het verschil tussen een zwarte 'J' en een rode 'J' op het identiteitsbewijs was het verschil tussen wel en geen deportatie. Zij deden dit eerst vooral individueel, omdat onduidelijk was wie te vertrouwen was en wie niet. Na de brand, een aanslag van het verzet, moeten medewerkers thuis identiteitsbewijzen maken en krijgt het verzetswerk binnen het Bevolkingsregister een grote omvang. Maar Alers, Balvers, Bunt, De Kok, Landweer en Leenheer moet dit met hun leven betalen.

Op de vierde verdieping hangt de plaquette op de foto. Al is er nu geen bezetter en al zijn de gevolgen nu niet te vergelijken met wat mensen toen werd aangedaan, het is een blijvende oproep en inspiratie om na te denken over wat je werk betekent voor echte mensen en hun vrijheid. Ook hier en nu.

Elk jaar combineert de dienst de herdenking daarom met een reflectie op het eigen werk. Dit jaar met een lezing van Arjan Widlak over de De Digitale Kooi. Het boek over de onbedoelde gevolgen van gegevensuitwisseling bij de overheid. Jan Flippo Chief Information Officer van Amsterdam benadrukt in een co-referaat dat het tijd is voor hernieuwde aandacht voor de Algemene Beginselen van Behoorlijk bestuur. En dat het verlies van discretionaire ruimte om recht te doen aan individuele gevallen een probleem is.

Gisteren mocht iedere Nederlander stemmen volgens de wet. Maar niet in de praktijk. Waarom?

22 mrt.

In herinnering: in november 2017 verscheen in Trouw een artikel waarin wordt uitgelegd hoe de overheids ict mensen ten onrechte uitsluit van rechten en diensten

In een reactie op het rapport van de Nationale Ombudsman "Een mens leeft, een systeem niet" beschrijft de Kafkabrigade één belangrijke oorzaak van hoe onze persoonsregistratie leidt tot een vicieuze cirkel van uitsluiting. En welke conclusies we zouden moeten trekken uit dit rapport om te zorgen dat dit probleem ook tot een oplossing komt. Want de constateringen van de Nationale Ombudsman zijn bijna ongelooflijk èn belangrijk, maar niet nieuw. De afgelopen jaren is vrijwel niets gedaan om de onderliggende oorzaken te begrijpen en deze problemen aan te pakken.

ICT weegt zwaarder dan de wet

Interview bij Cafe Weltschmerz

28 feb.

De verstikkende bureaucratie en de Kafkabrigade; Sven Hulleman en Arjan Widlak

Hoe te bestellen

De Digitale Kooi is uitgegeven bij Boom Bestuurskunde.

ISBN: 978-94-6236-813-2 | € 19,90
eISBN: 978-94-6274-805-7 | € 14,00

Steun Stichting Kafkabrigade

Stichting Kafkabrigade zou graag meer onafhankelijk denkwerk, onderzoekswerk en lobbywerk doen, zoals dit. Helpt u dat mogelijk maken? Elke bijdrage is welkom:

Stichting Kafkabrigade

IBAN: NL60 ABNA 0627 8135 50